Parsial təzyiq

Parsial təzyiq, birdən çox qazla doldurulmuş bir qabda hər bir qazın təzyiq  göstərməsi kimi müəyyən edilir. Konteynerdə hər hansı bir qazın təzyiqinə onun parsial təzyiqi deyilir.

Parsial təzyiqin ifadəsi

Qazların  qarışığında bir qazın öz başına eyni həcmi tutduğu halda göstərdiyi təzyiqə parsial təzyiq deyilir. Hər bir qaz qarışıqda müəyyən qədər təzyiq göstərir. İdeal qaz qarışığının ümumi təzyiqi aşağıdakı tənliyə əsaslanaraq qarışıqdakı ayrı-ayrı qazların parsial təzyiqlərinin cəmidir:

Vx  X  qazının həcmini bildirir.

Px  X qazının qismən təzyiqini göstərir.

Vtot qarışığın ümumi həcmini bildirir.

Nx qaz halında olan maddənin miqdarını göstərir.

Ptot qarışığın ümumi təzyiqini bildirir.

Ntot qarışıqdakı maddənin ümumi miqdarıdır.

İdeal qazlar və parsial təzyiq

İdeal  qaz davranışı qaz qarışıqlarını sadə şəkildə təyin etməyə imkan verir. Xüsusilə, ideal qaz qanunu qarışığın hər bir komponenti üçün ayrıca tətbiq olunur. Hər bir komponent öz təzyiqini parsial təzyiq kimi göstərir. Parsial təzyiq qaz molekullarının termodinamik aktivliyinin ölçüsüdür. Qazlarqaz qarışığındakı konsentrasiyalara deyil, parsial təzyiqlərinə görə yayılır və reaksiyaya girir.

Dalton qanunları

Daltonun parsial təzyiqlər qanununa görə,  qazların qarışığının göstərdiyi ümumi təzyiq, mövcud olan hər bir fərdin parsial təzyiqinin cəmidir və hər bir  qazın ideal qazolduğu qəbul edilir.

Ümumi = P1 + P2 + P3 ...

Burada  P1,  P2,  P3   qaz 1,  qaz  2 və qaz  3-ün parsial təzyiqləridir.

Məsələn,  qarışıqda  1 atm  A  qazı və  2  atm  B qazı varsa və ümumi təzyiq  3  atm olacaq. Hər bir qazın müstəqil davranışı olduğundan,  əgər onun mol sayı, konteynerin həcmi və temperaturu məlumdursa  ideal qaz qanunu həmin qazın təzyiqini tapmaq üçün istifadə olunur.